80 Sundait Kadazandusun

Kotobian toun wagu 2013.

Tadau baino, minomoli oku do pipiro buuk om iso nopo nga buuk doun tulun Kadazan ii pinungaranan do 80 Sundait Kadazandusun.

Suang nopo do buuk 80 Sundait Kadazandusun nga 80 o sundait tinimung mantad pipiro kinoyonon id pogun Sabah.

Nulud o suang diti buuk miampai tuludan A-Z om osonong ii do mongintong. Koinsanai sundait nonuan do rati miampai do gambar linukisan om nogi kopongorotian do patod boros doun Dusun.

 Pipiro sundait mantad do buuk diti nopo nga:

1. Manangkus aiso gusaon, mundorong aiso andadon.
2. Oruhai papasawit, alaid do monginawit.
3. Kitundu-undu ngawi tulun, iso po ii Muran aiso.
4. Otuong nogi nga intuongon, anawau nogi nga inaahon.
5. Poinsawaton nogi, amu kaakan; Poinsiribawon po om kaakan nogi.

Umbalai dokoyu do mangarait om ihumon kodoitan id buuk 80 Sundait Kadazandusun.

Gatang do buuk diti nopo nga walu ringgit (RM8.00) om milo do bolion id kadai-kadai buuk pointongkop do Sabah.

Buuk diti nopo nga pinosoliwan do;
Kadazan Dusun Language & Cultural Centre,
Tingkat 2, Lot 1128, Sunny Garden,
Batu 1.5, Jalan Tuaran,
88400 Kota Kinabalu, Sabah.
Tel: 011-10520123

Aragang Toi Otomou

Aragang mundorong, otomou mamanau. Nunu iri? Poingkaraja tokou nopo nga haro ot ponuratan do soira tokou minongoi karaja. Nung aambanan do korikot nga aragang nodi ot kad korikatan. Nga kam nokuro tu haro nogi ii awu rumagang sundung do miagal timpu do kumaraja.

Sonong-sonongon tokou noh do kumaraja.

Sundait

Sundait nopo nga iri posunudon di monguhot om haro moninimbar do mongumbal mangarait. Kosoruan do orongou sundait ontok do mogitabang-tabang mongomot tu ilo no ralan do managak huyan mongomot. Id siriba diti, haro pipiro sundait it tinungkusan mantad di yodu om yaki tokou.

1. Ogumu o kirop nga asio mato
2. Mongokot nung kokoton
   
3. Kosumbilingan o guas, kawagasan o tuntuh
4. Waig id poring-poring, amu okunggu-kunggu
5. Minsawat-sawat momiropuhan / momidompuran
   
6. Soonlopot takano pinsolianan dot mangakan nga amu awi-awi
   
7. Iri nogi pomolopot akanon nogi maha nogi it lopoton om pagarabon
8. Id sodu kopo om talangon kono do tulang
9. Atatak nopo yurangkaya tilombus tapatai, atatak nopo mosikin osodu noh kosimbulan
10. Asadapan dot makan nga amu ayahan-yahan
11. Lisok oku poh, lumisok ka om poimbulai ot busul
12. Kitundu-undu timpurulu
13. Atanom om momitonsi
14. Okito tonomon om amu okito mananom
15. Iduwahon ot pananaman om isinuku kolobuson suni
16. Kidila timpurulu
17. Iri nogi pomolopot apasa, iri nogi lopoton amu apasa
18. Kisusu pokilok
19. Minsawat-sawat, momilinopot
20. Sing lung pai do
21. Kirasuk di tokoro poh nga pobulagoi soira nosukod
22. Monguni koting-koting, monikid toun-toun
    

Onuan do ponimbar do suai timpu. Umbalai poh dokoyu do monimbar.

Sing Lung Pai Do

Sundait (Malayu: Teka teki) nopo nga koubasanan pogiala-alaan maso do mongomot toi nunu nopo pitabangan miagal do mangasok, mongihang, mongogomos, monoud, maagasak om susuai poh. Pogialaan sundait toi misimbar-simbar sundait diti kapangaramai do karaja om kopongoling nogi do hinuyan morobuat toi kumaraja.

Umbalai gai do monimbar iti sundait.

1. Sing Lung Pai Do
2. Monguni koting-koting, monikid toun-toun
3. Tohun tumulud
4. Oniba watang-watang, milo momurunai
5. Oniba watang-watang, noompus do linopot
6. Sangadau managad, awu orongou lopok
7. Songol-songolon guas, opilapasan tuntu
8. Lopoton nu hiti, akanon id soborong rahat, kakal do alasu
9. Otomou di okoro, opurak di nosukod
10. Iso-iso torigi, hatus panding kumogos
11. Turali Di Yongongon, hatus ot monuridong

Iti no do baino. Oputan kawagu suai timpu.

Nunu poinsuang do bolog diti?

Mogisusuai po posuangonku do id bolog diti. Nunu nopo iri kagayat do ginawo tulun ginumuan do mambasa miagal po toi do;

• Susuyan
• Tangon
• Sundait
• Sisindiron
• Sinding
• Sudawil
• Tudodoi
• Tukadan
• Kabar-kabar
• Kopoilaan
• Bukakak
• Bahul 
• Om susuai po

Alansan oku do maya do bolog diti, kapanahak dah do tua pomusarahan kumaa di mambabasa ngawi.